III. XÂU KÝ TỰ (STRING) - "XỬ LÝ VĂN BẢN"

Phần 3: Kỹ thuật xử lý chuỗi và chuẩn hóa dữ liệu - Đội tuyển HSG Phan Chu Trinh

Xâu ký tự thực chất là một "mảng của các ký tự". Tuy nhiên, trong Python, xâu ký tự có những phương thức xử lý cực mạnh giúp việc biến đổi văn bản trở nên đơn giản.

Ví dụ 3: Chuẩn hóa họ tên
Yêu cầu: Nhập vào một họ tên có thể chứa khoảng trắng thừa ở đầu, cuối hoặc giữa các từ. Hãy chuyển đổi về dạng chuẩn (Viết hoa chữ cái đầu mỗi từ, các từ cách nhau đúng 1 dấu cách).

1. Mã nguồn Python Full (Tham khảo)

def chuan_hoa_ho_ten(s): # Bước 1: Tách xâu thành danh sách các từ (loại bỏ khoảng trắng thừa)
words = s.split()
# Bước 2: Viết hoa chữ cái đầu mỗi từ (capitalize)
cap_words = [w.capitalize() for w in words]
# Bước 3: Nối lại thành xâu hoàn chỉnh bằng dấu cách
result = ' '.join(cap_words)
return result
# Sử dụng name = " nguYễn vĂn aN " print(f"Kết quả: '{chuan_hoa_ho_ten(name)}'") # Output: "Nguyễn Văn An"

Lưu ý quan trọng:

• Hàm split() không tham số sẽ tự động gom các khoảng trắng liên tiếp thành 1 dấu phân cách.
• Xâu ký tự trong Python là Immutable (không thể thay đổi trực tiếp từng ký tự), nên ta thường chuyển sang List rồi mới Join lại.

✨ CÔNG CỤ CHUẨN HÓA TÊN TRỰC TUYẾN

Nhập họ tên cần chuẩn hóa:

Kết quả:

Trạng thái:

4. Tư duy lập trình

Trong các kỳ thi HSG, xâu ký tự thường xuất hiện trong các bài toán về Tần suất (kết hợp với Dictionary) hoặc Xử lý số lớn (BigNum). Việc nắm vững split() và join() giúp bạn tiết kiệm 50% thời gian viết code so với các ngôn ngữ cũ như Pascal hay C++.

II. MẢNG (LIST) - "DÃY NGĂN KÉO CHỨA ĐỒ"

Phần 2: Quản lý và xử lý dữ liệu tập trung - Đội tuyển HSG Phan Chu Trinh

Mảng là cấu trúc dữ liệu quan trọng nhất giúp chúng ta lưu trữ hàng triệu giá trị chỉ với một tên biến duy nhất.

Ví dụ 2: Quản lý điểm số
Đề bài: Cho danh sách điểm của n học sinh. Tìm điểm cao nhất và đếm xem có bao nhiêu bạn đạt số điểm đó.

1. Mã nguồn Python tối ưu

# Cách 1: Sử dụng các hàm xây dựng sẵn (Built-in)
def thong_ke_diem(ds_diem):
    diem_max = max(ds_diem)
    so_luong = ds_diem.count(diem_max)
    return diem_max, so_luong

# Cách 2: Duyệt một vòng lặp (Tối ưu nhất cho dữ liệu lớn)
def tim_max_va_dem(ds_diem):
    m = -1
    c = 0
    for x in ds_diem:
        if x > m:
            m = x; c = 1
        elif x == m:
            c += 1
    return m, c

Phân tích thuật toán:

• Kiến thức: Truy xuất A[i], hàm max(), count().
• Tư duy: Gom nhóm dữ liệu. Thay vì xử lý rời rạc, ta xử lý trên một tập hợp thống nhất.
• Độ phức tạp: $O(n)$. Với 1 triệu học sinh ($n=10^6$), Python chỉ mất khoảng 0.1s.

📊 MÔ PHỎNG QUẢN LÝ ĐIỂM HỌC SINH

Nhập số lượng học sinh bạn muốn giả lập (N):

Điểm cao nhất

--

Số bạn đạt được

--

Thời gian xử lý

--

3. Bài học về kỹ năng

Khi làm việc với mảng trong thi HSG Tin học, hãy luôn ưu tiên các hàm có sẵn của Python như sum(), max(), min(), sort() vì chúng được viết bằng ngôn ngữ C, giúp chương trình chạy nhanh hơn nhiều so với việc tự viết vòng lặp thủ công.

BÀI 1: ĐỘ PHỨC TẠP THUẬT TOÁN

Dành cho đội tuyển HSG Tin học - THPT Phan Chu Trinh

1. Khái niệm về "Thước đo sức mạnh" $O$

Trong lập trình thi đấu, không phải cứ ra kết quả đúng là có điểm. Bạn phải ra kết quả đúng trong thời gian cho phép (thường là 1 giây).

Quy tắc vàng: Máy tính xử lý được khoảng 10⁷ - 10⁸ phép tính mỗi giây. Nếu thuật toán của bạn vượt quá con số này, bạn sẽ nhận lỗi TLE (Time Limit Exceeded).

2. Ví dụ: Tính tổng từ 1 đến $N$

Đề bài: Tính tổng $S = 1 + 2 + 3 + \dots + n$ với $n$ là số nguyên dương nhập từ bàn phím.
CÁCH 1: Duyệt tuần tự (Vòng lặp for - Duyệt vòng lặp $O(N)$) Mô tả: Giống như việc em đi bộ từ cổng trường vào lớp, bước đủ $n$ bước, mỗi bước cộng thêm 1 giá trị vào tổng.Mã nguồn Python:

def sum_linear(n):
    s = 0
     for i in range(1, n + 1):
         s += i
     return s

=> Càng nhiều bước ($N$ lớn), máy càng tốn thời gian.

Phân tích:
    - Kiến thức: Sử dụng biến tích lũy và vòng lặp cơ bản.
    -Tư duy: Tuyến tính (Linear). $n$ tăng gấp đôi thì máy phải làm việc gấp đôi.
    - Độ phức tạp: $O(n)$.).

CÁCH 2: Dùng công thức toán học (Gauss)

Mô tả: Thay vì đi bộ, em dùng "siêu năng lực" dịch chuyển tức thời. Chỉ cần một phép tính duy nhất là ra kết quả.:

def sum_constant(n):
    return n * (n + 1) // 2

=> Dù $N$ lớn bao nhiêu, chỉ cần 1 bước tính là xong!

Phân tích:
    - Kiến thức: Áp dụng công thức tổng cấp số cộng: $$S = \frac{n(n+1)}{2}$$
    -Tư duy: TTối ưu (Constant). Không phụ thuộc vào độ lớn của $n$.
    - Độ phức tạp: $O(1)$

🔬 PHÒNG THÍ NGHIỆM THUẬT TOÁN

import time
def demo_complexity(n):
    print(f"\n--- Thử nghiệm với n = {n:,} ---")
    # Đo Cách 1: O(n)
    start = time.time()
    res1 = sum_linear(n)
    end = time.time()
     print(f"Cách 1 (Vòng lặp): Kết quả = {res1}, Thời gian = {end - start:.5f} giây")
    # Đo Cách 2: O(1)
    start = time.time()
    res2 = sum_constant(n)
    end = time.time()
     print(f"Cách 2 (Toán học): Kết quả = {res2}, Thời gian = {end - start:.5f} giây")
# Chạy thử nghiệm
demo_complexity(10**7) # 10 triệu
demo_complexity(10**8) # 100 triệu

Nhập số $N$ để so sánh tốc độ (Thử với $N = 10,000,000$):

Cách 2 - $O(1)$: ---

Cách 1 - $O(N)$: ---

3. Bài học rút ra

• Tư duy tuần tự: Dễ nhưng chậm.
• Tư duy tối ưu: Cần kiến thức nhưng cực nhanh.

SQL Education Simulator V3 PRO – WHERE (AND/OR) | ORDER | UPDATE

CREATE TABLE HocSinh (MaHS INT, HoTen TEXT, Lop TEXT, Diem INT); INSERT INTO HocSinh VALUES (1,'An','10A1',8); INSERT INTO HocSinh VALUES (2,'Bình','10A1',6); INSERT INTO HocSinh VALUES (3,'Chi','10A2',9); SELECT * FROM HocSinh;

MySQL Simulator PRO - Mô phỏng SQL hiểu về lệnh chèn dữ liệu (Tin 11)

CREATE TABLE HocSinh (MaHS INT, HoTen TEXT, Lop TEXT); CREATE TABLE LopHoc (MaLop TEXT, TenLop TEXT); INSERT INTO HocSinh VALUES (1,'An','10A1'); INSERT INTO HocSinh VALUES (2,'Bình','10A1'); INSERT INTO HocSinh VALUES (3,'Chi','10A2'); INSERT INTO LopHoc VALUES ('10A1','Lớp 10A1'); INSERT INTO LopHoc VALUES ('10A2','Lớp 10A2'); SELECT * FROM HocSinh;

🌱 GIÁO DỤC GIỚI TÍNH & SỨC KHỎE VỊ THÀNH NIÊN

THPT Phan Chu Trinh – Ia Tul – Gia Lai

👉 Nhấn để tham gia cuộc thi trắc nghiệm

🏆 CUỘC THI TRẮC NGHIỆM NGOẠI KHÓA 🏆

Về giáo dục giới tính và sức khỏe vị thành niên

Học sinh trả lời đúng 5 câu với thời gian nhanh nhất sẽ đạt giải

⏱ Thời gian làm bài: 0 giây

Câu 1. Về mặt sức khỏe, trẻ em được sinh ra từ bố mẹ ở tuổi vị thành niên thường có nguy cơ cao gặp phải tình trạng nào sau đây? -- Chọn đáp án -- A. Hệ thống miễn dịch phát triển vượt trội.B. Chỉ số thông minh (IQ) cao hơn mức trung bình.C.Tăng khả năng phản xạ vận động ngay từ khi sinh.D. Nhẹ cân, sinh non, suy dinh dưỡng hoặc dị tật.

Câu 2. Hành vi nào sau đây là xâm hại tình dục? -- Chọn đáp án -- A. Đụng chạm vào vùng nhạy cảm của người khác khi họ không đồng ý. B. Ép buộc người khác xem phim ảnh đồi trụy. C. Ép buộc quan hệ tình dục ngoài ý muốn. D. Tất cả các hành vi trên.

Câu 3. Đâu là dấu hiệu của việc mang thai ngoài ý muốn sớm nhất? -- Chọn đáp án -- A. Đau bụng dữ dội. B. Chậm kinh (trễ kinh) kèm theo nôn nghén. C. Da dẻ hồng hào hơn. D. Hay buồn ngủ vào buổi tối.

Câu 4. Biện pháp nào vừa giúp phòng tránh thai, vừa phòng được bệnh lây truyền qua đường tình dục (STIs)? -- Chọn đáp án -- A. Uống thuốc tránh thai khẩn cấp. B. Tính vòng kinh nguyệt. C. Sử dụng bao cao su đúng cách. D. Xuất tinh ngoài âm đạo.

Câu 5. Khi gặp các vấn đề về tâm lý hoặc sức khỏe sinh sản "khó nói", em nên tin tưởng nguồn tin nào nhất? -- Chọn đáp án -- A. Các trang mạng xã hội không rõ nguồn gốc. B. Lời mách bảo của bạn bè cùng trang lứa. C. Các trang web y tế chính thống, bác sĩ hoặc giáo viên tư vấn. D. Các diễn đàn tán gẫu online.

📊 BẢNG XẾP HẠNG 📊

Vị thứ	Họ tên	Lớp	Điểm	Thời gian (giây)

💻 TIN HỌC 12 – THỰC HÀNH WEB

HTML – CSS – JavaScript | THPT Phan Chu Trinh

📘 Bài toán

Viết trang web hiển thị dòng chữ Hello lớp 12 và nút bấm chào.

✍️ HTML

<h1>Hello lớp 12</h1> <button onclick="xinChao()">Bấm vào đây</button>

🎨 CSS

h1 { color: blue; } button { padding: 10px; }

⚙️ JavaScript

function xinChao() { alert("Chào các em lớp 12!"); }

📺 Kết quả

📊 Đánh giá năng lực: Chưa chạy

📌 KPI CĐS – MỨC 4.2

Họ tên Chức danh -- Chọn -- Giáo viên bộ môn Giáo viên chủ nhiệm Tổ trưởng Văn phòng Ban CNTT

📊 ĐÁNH GIÁ CĐS 2026
THPT PHAN CHU TRINH

Chọn vai trò: -- Chọn -- Giáo viên Tổ trưởng / Phụ trách Ban Giám hiệu

📘 Giáo viên khai báo

Nhiệm vụ: Xây dựng bài giảng điện tử Cập nhật dữ liệu học sinh Tham gia tập huấn CĐS Mô tả ngắn: Đã thực hiện đầy đủ nhiệm vụ Minh chứng: Không yêu cầu minh chứng Có link minh chứng

✔ Giáo viên chỉ khai báo, không tự đánh giá

📋 Tổ trưởng xác nhận

GV: Nguyễn Văn A
Nhiệm vụ: Xây dựng bài giảng điện tử
Mô tả: Đã xây dựng 6 bài

Đánh giá: Đã hoàn thành Hoàn thành tốt Chưa hoàn thành

✔ Tổ trưởng xác nhận theo thực tế quản lý

📊 Tổng hợp kết quả

Tổ KHTN: 42 nhiệm vụ hoàn thành
Tổ KHXH: 35 nhiệm vụ hoàn thành

✔ Báo cáo tổng hợp, không xếp loại cá nhân

MySQL Simulator – Vận dụng Tin học 11

🧪 Dữ liệu mẫu

CSDL gồm 2 bảng: TinhThanhPho, QuanHuyen

✍️ MỨC 4 – Học sinh viết SELECT tự do

-- Ví dụ: SELECT TenHuyen, TenTinh FROM QuanHuyen JOIN TinhThanhPho ON QuanHuyen.MaTinh = TinhThanhPho.MaTinh WHERE TenTinh = 'Gia Lai';

✔ Sẵn sàng mô phỏng.

MySQL Simulator – Vận dụng Tin học 11

CREATE TABLE TinhThanhPho ( MaTinh INT, TenTinh TEXT, Vung TEXT ); CREATE TABLE QuanHuyen ( MaHuyen INT, TenHuyen TEXT, MaTinh INT ); INSERT INTO TinhThanhPho VALUES (1,'Gia Lai','Tây Nguyên'), (2,'Đà Nẵng','Miền Trung'); INSERT INTO QuanHuyen VALUES (101,'Pleiku',1), (102,'Chư Sê',1), (201,'Hải Châu',2); SELECT TenHuyen, TenTinh FROM QuanHuyen JOIN TinhThanhPho ON QuanHuyen.MaTinh = TinhThanhPho.MaTinh;

✔ Sẵn sàng mô phỏng.

BÀI 19. THỰC HÀNH TẠO LẬP CSDL VÀ CÁC BẢNG - VẬN DỤNG KIẾN THỨC

Bài toán: Lập CSDL quản lí tên các Quận/Huyện, Tỉnh/Thành phố của Việt Nam.

1. Phân tích bài toán

• Mỗi Tỉnh/Thành phố có nhiều Quận/Huyện.
• CSDL cần tối thiểu 2 bảng.
• Quan hệ: 1 – Nhiều.

2. Thiết kế CSDL

Bảng TinhThanhPho

• MaTinh – INT – Khóa chính
• TenTinh – VARCHAR
• Vung – VARCHAR

Bảng QuanHuyen

• MaHuyen – INT – Khóa chính
• TenHuyen – VARCHAR
• MaTinh – INT – Khóa ngoại

3. Thực hành mô phỏng MySQL

CREATE TABLE TinhThanhPho ( MaTinh INT PRIMARY KEY, TenTinh VARCHAR(50), Vung VARCHAR(20) ); CREATE TABLE QuanHuyen ( MaHuyen INT PRIMARY KEY, TenHuyen VARCHAR(50), MaTinh INT ); INSERT INTO TinhThanhPho VALUES (1, 'Gia Lai', 'Tây Nguyên'), (2, 'Đà Nẵng', 'Miền Trung'); INSERT INTO QuanHuyen VALUES (101, 'Pleiku', 1), (102, 'Chư Sê', 1), (201, 'Hải Châu', 2);

✔ Sẵn sàng chạy mô phỏng MySQL.

4. Câu hỏi vận dụng

1. Vì sao phải tách bảng Tỉnh/Thành phố và Quận/Huyện?
2. Nếu thêm Xã/Phường thì cần bổ sung bảng nào?
3. Hãy viết câu lệnh liệt kê các Quận/Huyện của tỉnh Gia Lai.

📌 Ghi nhớ: Mô phỏng giúp học SQL trực quan, không cần cài MySQL thật.

⚡ TIN HỌC 10 – THỰC HÀNH JAVASCRIPT
Trường THPT Phan Chu Trinh, Gia Lai

🎯 Bài toán
Viết chương trình JavaScript in ra các số từ 1 đến 10.

📝 Soạn thảo JavaScript for (let i = 1; i <= 10; i++) { console.log(i); }

▶ Kết quả sẽ hiển thị ở đây...

for (let i = 1; i <= 10; i++) {
  console.log(i);
}

🧾 Lịch sử làm bài

⚠ JavaScript được chạy trực tiếp trong trình duyệt.

🐍 TIN HỌC 10 – THỰC HÀNH PYTHON
Trường THPT Phan Chu Trinh, Gia Lai

🎯 Bài toán
Viết chương trình in ra các số từ 1 đến 10, mỗi số trên một dòng.

📝 Soạn thảo Python for i in range(1, 11): print(i)

▶ Kết quả sẽ hiển thị ở đây...

for i in range(1, 11):
    print(i)

🧾 Lịch sử làm bài

⚠ Python chạy bằng Pyodide (Python trong trình duyệt).

🗄️ MySQL Simulator - Trình mô phỏng MySQL

Mô phỏng SQL – hỗ trợ học sinh mở file, chạy và chia sẻ

SQL Statement: CREATE TABLE HocSinh ( MaHS INT, HoTen VARCHAR(50), Lop VARCHAR(10) ); INSERT INTO HocSinh VALUES (1,'Hoàng Gia Khang','10A1'); INSERT INTO HocSinh VALUES (2,'Hoàng Gia Thy','10A2'); INSERT INTO HocSinh VALUES (3,'Nguyễn Anh Hoàng Gia','10A2'); SELECT * FROM HocSinh;

MySQL Simulator sẵn sàng. Nhấn ▶ Run SQL để chạy.

🗄️ MySQL Simulator

Mô phỏng trình soạn thảo SQL (phục vụ học tập – Blogspot)

SQL Statement: CREATE TABLE HocSinh ( MaHS INT, HoTen VARCHAR(50), Lop VARCHAR(10) ); INSERT INTO HocSinh VALUES (1,'Nguyễn Văn A','10A1'); INSERT INTO HocSinh VALUES (2,'Trần Thị B','10A2'); SELECT * FROM HocSinh;

MySQL Simulator sẵn sàng. Nhấn ▶ Run SQL để chạy.

🧪 Mô phỏng SQL: WHERE (điều kiện số)

SELECT idNhacsi, tenNhacsi FROM nhacsi WHERE idNhacsi > 2;

idNhạc sĩ	Tên nhạc sĩ

📘 Thay đổi số trong điều kiện idNhacsi > n để quan sát kết quả.

🔗 MySQL Simulator – JOIN CSDL Âm nhạc

Mô phỏng truy vấn liên kết: Ca sĩ – Bản nhạc – Nhạc sĩ – Biểu diễn

SQL Statement: SELECT casi.tenCasi, bannhac.tenBannhac FROM banthuam JOIN casi ON banthuam.idCasi = casi.idCasi JOIN bannhac ON banthuam.idBannhac = bannhac.idBannhac;

Hệ JOIN mô phỏng đã sẵn sàng.